दक्षिण भारतातील राजवंश व राज्ये
* महत्वाचे राजवंश - चोल, पाण्ड्य, चेर, सातवाहन.
* तामिळभाषिक प्रदेशातील पेन्नार व वेलार नद्यांच्या प्रदेशातील चोल राज्याचे नाव - चोल मंडलम.
* चोलांची पहिली राजधानी - उरैयुर.
* चोल राजवंशकालीन पहिला महत्वाचा राजा - कारिकल चोल.
* करीकाल चोल राजाच्या कारकिर्दीची वैशिष्ट्ये - लंकेवर स्वारी, नदीच्या मुख्य मुखाशी पुहार बंदराची निर्मिती, कावेरी नदीला बांध घालून कालव्याने पाणीपुरवठा, कावेरी पट्टणमला राजधानीशी स्थापना, तामिळ साहित्यनिर्मितीत उत्तेजन.
* महत्वाचा पांड्य राजा - नेंदूजेलीयन या राजाने तामिळ साहित्यास उत्तेजन दिले.
* केरळ मधील चेरराजवंशातील महत्वाचे राजे - चेरल आदण, नेदून चेरल, सेनगुत्तुवन.
* चेर काळातील अन्य विशेष - पॅलेस्टाईनमधून हकालपट्टी झालेल्या ज्यू लोकांच्या केरळमध्ये आश्रय मिळाला, भारतात आलेला पहिला ख्रिस्ती जीवनव्रती सेंट थॉमस हा चेर कालखंड केरळ मध्ये आला.
* सातवाहन राजवंशातील महत्वाचे राजे - सिमुक, हाल, गौतमीपुत्र, सातकर्णी, यज्ञश्री सातकर्णी, पहिला सातकर्णी.
* सातवाहनांच्या ताब्यातील प्रदेश - महाराष्ट्र, आंध्रप्रदेश, गुजरात, माळवा, कर्नाटक काही भाग.
* सातवाहनकालीन राजधन्या - श्रीकाकुलाम, प्रतिष्ठान, धान्यकटक.
* सातवाहनकालीन प्रसिद्ध नगरे - प्रतिष्ठान, तेर, नेवासे, कल्याण, नाशिक, जुन्नर, धान्यकटक.
* सातवहनकालीन लेणी - कार्ले, भाजे, कोंडाणे, बेडसे, जुन्नर, कान्हेरी, नाशिक, पितळखोरे.
* देश व कोकण यांना जोडणारा सातवाहकालीन प्राचीन घाट - नाणेघाट.
* सातवाहन वंशातील पहिला राजा - सिरी सातवाहन.
* आपल्या नावाबरोबर आईचे नाव लावणारा पहिला सातवाहन राजा - गौतमीपुत्र सातकर्णी.
* सातवाहन राजा हालचरीत्र ग्रंथ - गाथा सत्ताई.
* राजा हाल याच्या दरबारातील प्रसिद्ध लेखक - बृहतकथा या ग्रंथाचा कर्ता गुणाढ्य.
* तामिळ भाषेचा उदय - इसवी सन सुमारे दहावे शतक.
* प्राचीन तामिळ वाड्यमयाचे सुवर्णयुग - संगम कालखंड चौथे शतक सन तिसरे शतक तामिळ म्हणजे विद्वान, कवी यांच्या सभा म्हणजे संगम.
* महत्वाच्या तामिळ रचना - तिरुवल्लूवरलिखित कुरल, शीलापडीक्करम व मणीमेखलै, यशोधरा काव्यम, उदयन काव्यम, निलकेशी.
* महत्वाचे राजवंश - चोल, पाण्ड्य, चेर, सातवाहन.
* तामिळभाषिक प्रदेशातील पेन्नार व वेलार नद्यांच्या प्रदेशातील चोल राज्याचे नाव - चोल मंडलम.
* चोलांची पहिली राजधानी - उरैयुर.
* चोल राजवंशकालीन पहिला महत्वाचा राजा - कारिकल चोल.
* करीकाल चोल राजाच्या कारकिर्दीची वैशिष्ट्ये - लंकेवर स्वारी, नदीच्या मुख्य मुखाशी पुहार बंदराची निर्मिती, कावेरी नदीला बांध घालून कालव्याने पाणीपुरवठा, कावेरी पट्टणमला राजधानीशी स्थापना, तामिळ साहित्यनिर्मितीत उत्तेजन.
* महत्वाचा पांड्य राजा - नेंदूजेलीयन या राजाने तामिळ साहित्यास उत्तेजन दिले.
* केरळ मधील चेरराजवंशातील महत्वाचे राजे - चेरल आदण, नेदून चेरल, सेनगुत्तुवन.
* चेर काळातील अन्य विशेष - पॅलेस्टाईनमधून हकालपट्टी झालेल्या ज्यू लोकांच्या केरळमध्ये आश्रय मिळाला, भारतात आलेला पहिला ख्रिस्ती जीवनव्रती सेंट थॉमस हा चेर कालखंड केरळ मध्ये आला.
* सातवाहन राजवंशातील महत्वाचे राजे - सिमुक, हाल, गौतमीपुत्र, सातकर्णी, यज्ञश्री सातकर्णी, पहिला सातकर्णी.
* सातवाहनांच्या ताब्यातील प्रदेश - महाराष्ट्र, आंध्रप्रदेश, गुजरात, माळवा, कर्नाटक काही भाग.
* सातवाहनकालीन राजधन्या - श्रीकाकुलाम, प्रतिष्ठान, धान्यकटक.
* सातवाहनकालीन प्रसिद्ध नगरे - प्रतिष्ठान, तेर, नेवासे, कल्याण, नाशिक, जुन्नर, धान्यकटक.
* सातवहनकालीन लेणी - कार्ले, भाजे, कोंडाणे, बेडसे, जुन्नर, कान्हेरी, नाशिक, पितळखोरे.
* देश व कोकण यांना जोडणारा सातवाहकालीन प्राचीन घाट - नाणेघाट.
* सातवाहन वंशातील पहिला राजा - सिरी सातवाहन.
* आपल्या नावाबरोबर आईचे नाव लावणारा पहिला सातवाहन राजा - गौतमीपुत्र सातकर्णी.
* सातवाहन राजा हालचरीत्र ग्रंथ - गाथा सत्ताई.
* राजा हाल याच्या दरबारातील प्रसिद्ध लेखक - बृहतकथा या ग्रंथाचा कर्ता गुणाढ्य.
* तामिळ भाषेचा उदय - इसवी सन सुमारे दहावे शतक.
* प्राचीन तामिळ वाड्यमयाचे सुवर्णयुग - संगम कालखंड चौथे शतक सन तिसरे शतक तामिळ म्हणजे विद्वान, कवी यांच्या सभा म्हणजे संगम.
* महत्वाच्या तामिळ रचना - तिरुवल्लूवरलिखित कुरल, शीलापडीक्करम व मणीमेखलै, यशोधरा काव्यम, उदयन काव्यम, निलकेशी.
0 टिप्पणी(ण्या):
टिप्पणी पोस्ट करा